Modelovereenkomsten voor zzp’ers in de zorg

Laatste update 9 juni 2020 om 15:46

Er is nieuwe wetgeving op komst, voor alsnog geldt de oude situatie nog steeds. De Wet Deregulering Arbeidsrelaties (DBA) is nog steeds van kracht en de goedgekeurde modelovereenkomsten, die daar onderdeel vanuit maken, dus ook. In dit artikel leggen we je uit hoe je op dit moment het beste om kunt gaan met modelovereenkomsten en de wet DBA.

Waar zijn de modelovereenkomsten voor bedoeld?

Modelovereenkomsten zijn bedoeld om werkgeverschap te voorkomen. Alhoewel opdrachtgevers het soms verkopen alsof modelovereenkomsten noodzakelijk zijn voor zzp’ers en ermee gewerkt moet worden, is dat niet het geval. Modelovereenkomsten zijn bedoeld voor opdrachtgevers die geen werkgever willen zijn. Zij maken om die reden gebruik van deze contracten. De zzp’er zelf mag zonder overeenkomst, een eigen overeenkomst, een niet goedgekeurde overeenkomst of met een modelovereenkomst aan de slag. Uiteraard raden wij aan om vooral, wel, iets vast te leggen tussen de opdrachtgever en jouzelf. Maar hier is geen modelovereenkomst voor noodzakelijk. Sterker nog, de zzp’er behoudt ook met een modelovereenkomst zijn of haar risico’s.

Waar vind ik modelovereenkomsten?

Goedgekeurde modelovereenkomsten vind je deels terug op de site van de Belastingdienst. Alleen als opdrachtgevers of andere organisaties hun goedgekeurde modelovereenkomst wíllen delen, plaatst de Belastingdienst deze op hun site. Het kan dus zijn dat je geconfronteerd wordt met een modelovereenkomst die je niet terug vindt op de site van de Belastingdienst. Goedgekeurd of niet goedgekeurd; het maakt voor de zzp’er in wezen niet zoveel uit. Je dient vanuit je eigen perspectief zelfstandig te werken en een dienstverband te voorkomen. Dat was al zo met de VAR, dat is zo met de modelovereenkomsten. En zal straks ook zo zijn met een verklaring voor opdrachtgeverschap. Het is dus van belang dat je zo’n overeenkomst goed doorleest en weet waarvoor je tekent.

Waar moet ik op letten als ik een modelovereenkomst lees?

Een dienstverband voorkomen doe je in de praktijk op twee manieren. Enerzijds kun je gaan voor het principe van ‘vrije vervanging’. Dit principe stelt dat jij als ondernemer zelf mag bepalen wie je naar jouw opdracht stuurt. Dat kan dus ook iemand anders dan jijzelf zijn. Iemand in een dienstverband kan dat niet, dus vanuit dat perspectief is iemand die zich vrij kan laten vervangen te kwalificeren als ‘niet in loondienst’. Anderzijds kun je ook kiezen voor een stellingname dat je ‘geen sturing’ ontvangt van de opdrachtgever. Je klaart de klus op een wijze waarin je geen leiding ontvangt, omdat jij tenslotte de specialist bent die de klus komt klaren. Als je één van de twee zaken in voldoende mate aan kunt tonen, dan ben je vrij gepleit van een dienstverband.

Als je modelovereenkomsten op de site van de Belastingdienst opent, dan zie je geel gearceerde passages. Dit zijn voor de Belastingdienst belangrijke onderdelen van de modelovereenkomst en gaan in op de bovenstaande twee punten; vrije vervanging en sturing.

Als ik werk met modelovereenkomsten, ben ik dan ondernemer?

Nee. Modelovereenkomsten zeggen niets over jouw status als ondernemer voor de Inkomstenbelasting, ofwel zzp’erschap. Het één (voorkomen werkgeverschap), heeft niets met het ander (jouw ondernemerschap) te maken. We merken dat zowel opdrachtgevers als zzp’ers dit verwarrend vinden, maar het is toch echt zo dat het werken met modelovereenkomsten jou niet veilig stelt als ondernemer. Je kunt nooit vooraf weten of je ondernemer bent voor de Inkomstenbelasting en daar heeft de wet DBA niets aan veranderd. Een modelovereenkomst stelt alleen de opdrachtgever veilig, mits er precies volgens de modelovereenkomst gewerkt wordt.

Hoe nu verder?

Het is, en blijft, belangrijk om te weten hoe jij je als opdrachtnemer ten opzichte van een werknemer kunt onderscheiden. Een arbeidsovereenkomst kenmerkt zich bijvoorbeeld door elementen als loon, gezag, persoonlijke arbeid, onbepaalde looptijd. Als opdrachtnemer spreek je over tarief, is er (nagenoeg) geen sprake van een gezagsverhouding, kun je jezelf laten vervangen en voer je opdrachten voor bepaalde tijd uit. Juist deze elementen zie je terug in de overeenkomst van opdracht.

Het werkzaam zijn buiten dienstverband kent geen garantie. Juridische en fiscale waarborging is helaas niet mogelijk. Daarom: wees consequent in jouw rol als opdrachtnemer, communiceer vanuit ondernemerschap, gebruik een overeenkomst van opdracht en versterk jouw positie door je kennis actueel te houden.

Vanwege de administratieve last die de wet DBA met zich meebrengt en de onduidelijkheid of overeenkomsten juridisch sluitend zijn, wordt deze wet opgevolgd door een verklaring voor opdrachtgeverschap per opdracht via een (niet verplicht gestelde) webmodule. Binnen de webmodule beantwoord je vragen over de opdracht die je gaat verstrekken. Aan de hand van de uitkomst wordt direct (zonder tussenkomst van een persoon) beoordeeld of de opdracht buiten dienst kan. De webmodule maakt een overeenkomst die door jou en de opdrachtnemer getekend kan worden. Over de concrete invulling en toepasbaarheid van de webmodule is nog geen volledige duidelijkheid. De ingangsdatum van de webmodule is op dit moment gesteld op 1 januari 2021.

We krijgen signalen van leden dat opdrachtgevers zich zorgen maken over de onduidelijkheid rondom de modelovereenkomsten. Het gevolg daarvan is dat opdrachtgevers soms afzien van de inzet van zzp’ers. Dat is onnodig. Opdrachtgevers kunnen zzp’ers inzetten met behulp van modelovereenkomsten en dat blijft zo totdat en misschien ook wel nadat nieuwe wetgeving van kracht wordt. Het werken met een goedgekeurde modelovereenkomst is overigens niet verplicht voor opdrachtgevers. Een eigen overeenkomst kan ook prima dienst doen om werkgeverschap te voorkomen, mits deze goed in elkaar zit. Als zzp’er dien je vooral goed op te letten of jij jouw ondernemerscriteria haalt en – als je ervoor hebt getekend – je houdt aan de (model)overeenkomsten met jouw opdrachtgevers.
Wij hebben in ons kwaliteitspakket modelovereenkomsten toegevoegd. Omdat er meerdere situaties denkbaar zijn bieden wij voor kwaliteitspakketleden drie verschillende modelovereenkomsten aan. Onderstaande modellen zijn juridisch goedgekeurd. Fiscale goedkeuring is afhankelijk van jouw specifieke situatie en omstandigheden. Zo’n model kan je gebruiken als uitgangspunt voor het maken van jouw overeenkomst.

SoloPartners volgt de ontwikkelingen rondom de opvolger van de wet DBA op de voet. Meld je nu aan voor een lidmaatschap >>

SoloPartners

SoloPartners is dé brancheorganisatie voor zzp’ers in de zorg. Wij volgen de ontwikkelingen in de zorg en verspreiden actuele en begrijpelijke voorlichting en informatie aan onze leden en niet-leden. Het streven is om dé bron van informatie te zijn voor de zelfstandige zorgprofessional. Als lid van SoloPartners ondersteunen wij de zzp’er in de zorg in het voldoen aan wet- en regelgeving. Wil je weten hoe, lees dan verder.

Word direct lid Meer info

Sluit je aan bij meer dan 28000 leden

Basispakket

€ 75
per jaar
  • Erkende klachtenregeling
  • Certificaat
  • Gratis klachtenafhandeling
Kies dit pakket

Kwaliteitspakket

€ 160
per jaar
  • Erkende klachtenregeling
  • Jaarlijks gratis VOG
  • Modelovereenkomsten
Kies dit pakket