Kabinet laat zzp'ers opdraaien voor energiesteun: startersaftrek verdwijnt

Het kabinet schrapt per 1 januari 2027 de startersaftrek voor zzp'ers. De opbrengst wordt gebruikt om een energiesteunpakket te financieren waar vooral werknemers en huishoudens van profiteren. Via Vereniging Zelfstandigen Nederland (VZN), waarvan SoloPartners medeoprichter en bestuurslid is, hebben wij ons richting de Tweede Kamer verzet tegen deze eenzijdige lastenverdeling. Helaas zonder resultaat: een brede meerderheid in de Kamer steunt het plan.

Startersaftrek wordt volledig geschrapt

Het kabinet heeft een energiesteunpakket aangekondigd om de gevolgen van gestegen olie- en gasprijzen voor huishoudens en werknemers te verzachten. De dekking wordt voor een belangrijk deel gehaald bij zzp'ers: de startersaftrek van € 2.123 wordt per 1 januari 2027 volledig geschrapt, zónder overgangsrecht.

Ook zzp'ers die vandaag of volgend jaar starten en rekenen op startersaftrek, zijn die aftrek vanaf 2027 plotseling kwijt. Dit komt boven op de eerdere afbouw van de zelfstandigenaftrek: in 2022 nog € 6.310, in 2027 nog slechts € 900.

Wat betekent dit concreet voor zorg-zzp'ers?

Voor zzp'ers in de zorg is de impact dubbel pijnlijk.

- Minder fiscaal voordeel in de opstartfase

Starters hebben in de eerste jaren vaak lagere inkomsten en hogere kosten (onder meer scholing, aansprakelijkheidsverzekering, administratie). De startersaftrek was juist bedoeld om die aanloopperiode draaglijk te maken. Dat vangnet verdwijnt.

- Nauwelijks profijt van de compenserende maatregelen.

De energiesteun is vooral gericht op werknemers. De verhoogde reiskostenvergoeding bijvoorbeeld, moet door de werkgever worden uitbetaald; zzp'ers hebben die niet. In de thuiszorg ligt de vergoeding voor werknemers volgens de NOS nu op 21 cent per kilometer, met de oproep naar 25 cent te gaan. Zzp'ers in de thuiszorg zien hier niets van terug, terwijl zij wél forse kilometers maken en die kosten zelf dragen.

Kortom: zorg-zzp'ers betalen mee aan een pakket dat collega's in loondienst ten goede komt, zonder dat daar voor henzelf iets tegenover staat.

Wat hebben wij gedaan?

Wij vinden deze verdeling onrechtvaardig. Via VZN hebben wij, in aanloop naar het Kamerdebat van 22 april, een inhoudelijke inbreng gestuurd aan de leden van de Tweede Kamer. Hierin is aangedrongen op een eerlijkere dekking van het pakket.

Onze kernboodschap aan de Kamer was duidelijk: 'Schaf geen structureel beleid af om een tijdelijk probleem op te lossen'. Gestegen energie- en brandstofprijzen zijn een reëel, maar in de kern tijdelijk, probleem. Het permanent schrappen van de startersaftrek is daarentegen een blijvende ingreep die de positie van zelfstandigen structureel verslechtert; ook lang nadat de energiecrisis voorbij is.

VZN-voorzitter Connie Maathuis noemde de afschaffing eerder al 'geen dekking, maar een lastenverschuiving' en riep de Tweede Kamer op de dekking te heroverwegen.

Uitkomst Kamerdebat is betreurenswaardig

Ondanks de bezwaren steunt een brede meerderheid in de Tweede Kamer (Progresssief Nederland, JA21, ChristenUnie, SGP en VVD) het pakket inclusief de dekking ten laste van zzp'ers. Daarmee is politiek gezien de kous af: de maatregel gaat per 1 januari 2027 in.

Belangrijk advies aan zzp'ers

Voor lopende ondernemingen verandert er tot eind 2026 niets; wie nu gebruikmaakt van de startersaftrek, kan die in 2026 nog toepassen. Vanaf belastingjaar 2027 vervalt de aftrek voor iedereen. Dus ook voor starters die nu nog binnen de vijfjaarstermijn vallen.

Het belangrijkste advies dat wij onze leden willen meegeven is ‘verreken de gestegen kosten in je tarief’. Als zelfstandige ben je zelf verantwoordelijk voor een dekkend uurtarief en heb je géén werkgever die stijgende brandstof-, energie- of lastenstijgingen voor je opvangt.

Wacht niet af!

Afhankelijk van je belastingschijf loopt het netto-effect van het vervallen van de startersaftrek al snel op tot honderden euro's per jaar. Reken daar brandstof- en verzekeringskosten bij op en de rekening is fors.

Wacht niet af: bereken wat je nu écht nodig hebt om rond te komen en te reserveren voor pensioen, arbeidsongeschiktheid en belastingen. Pas je tarief daarop aan! Bespreek dit bij nieuwe opdrachten én bij verlengingen van lopende overeenkomsten.