Ervaring in de zorg dreigt verloren te gaan

Je werkt misschien al tien, twintig of dertig jaar in de zorg. Je hebt je diploma’s, volgt bijscholingen en weet uit ervaring wanneer je bij een cliënt nét even verder moet kijken. Je hebt bewust gekozen om je vak als zelfstandige uit te oefenen.

Maar je merkt dat er iets verandert. Opdrachtgevers zijn terughoudender met het inzetten van zelfstandigen. Misschien krijg je minder opdrachten of kun je niet meer terecht op plekken waar je jarenlang hebt gewerkt.

Tegelijkertijd blijft de druk op de zorg groot. Collega’s lopen hard, er is niet altijd voldoende tijd voor cliënten en nieuwe mensen zijn hard nodig. Dan is het niet zo vreemd als je denkt: ‘hoe kan het dat mijn ervaring zo hard nodig is, maar die ervaring tegelijkertijd steeds moeilijker kan inzetten?’

Jij weet wat ervaring betekent

Goede zorg is meer dan een handeling uitvoeren. Terwijl je bezig bent, observeer je. Je merkt dat iemand anders reageert dan normaal. Je ziet achteruitgang, weet wanneer je moet doorvragen en wanneer je een andere professional moet inschakelen. Dat is vakmanschap. Opgebouwd door opleiding, bijscholing en jarenlange ervaring.

En juist dát hebben we hard nodig. Volgens de huidige arbeidsmarktprognose kan het tekort in zorg en welzijn, zonder aanvullende maatregelen, oplopen tot 301.000 werkenden in 2035. De grootste tekorten worden onder andere verwacht in de ouderenzorg en bij verzorgenden en verpleegkundigen.

Ervaring doet ertoe!

Zorgorganisaties zoeken naar andere manieren om het werk te organiseren. Technologie, ondersteunende functies, leerlingen, jongeren en zij-instromers kunnen daar allemaal aan bijdragen. Nieuwe mensen zijn hard nodig.

Tegelijkertijd horen we van leden ook zorgen. Zo zijn er signalen over zeer jonge, nog onervaren krachten die worden ingezet bij persoonlijke verzorging. We weten niet hoe vaak dit voorkomt en onder welke begeleiding dit gebeurt. Daaruit trekken we dus geen algemene conclusie. Maar het roept wél een vraag op: “Wie begeleidt nieuwe mensen en draagt kennis over als ervaren professionals verdwijnen?”

Ervaring doet ertoe! Dat zien we ook in andere ontwikkelingen. In recente landelijke berichtgeving over een grote zorgorganisatie bleek dat familieleden herhaaldelijk zorgen hadden geuit over de dagelijkse zorg. De organisatie erkende dat signalen onvoldoende waren opgepakt en dat kwaliteitsmetingen en analyses niet het hele verhaal hadden laten zien.

Voor jou als zorgprofessional is dat waarschijnlijk herkenbaar. Kwaliteit is niet alleen zichtbaar in cijfers. Je ziet het iedere dag bij de cliënt.

En juist jouw ervaring dreigen we kwijt te raken

Ondertussen vindt een deel van de zelfstandig zorgprofessionals moeilijker passende opdrachten. Ook V&VN beschrijft dat zorginstellingen zzp-inhuur hebben beperkt of hun beleid hebben aangescherpt. Tegelijk stelt V&VN dat zelfstandig zorgprofessionals bij drukte en ziekte, of vanwege specifieke kennis en vaardigheden, een bijdrage kunnen leveren.

Dat levert een vreemde situatie op: Je bent beschikbaar. Je hebt ervaring. Je wilt werken. De zorg heeft mensen nodig. En toch kun je niet vanzelfsprekend meer aan de slag.

En dan hoor je misschien: dan ga je toch in loondienst? Maar voor veel zelfstandig zorgprofessionals is zelfstandigheid een bewuste keuze. Uit CBS-onderzoek waar SoloPartners eerder over publiceerde, bleek dat 88,6 procent bij vrije keuze zelfstandig wil blijven werken.

Wat als een deel van deze professionals uiteindelijk niet kiest voor loondienst, maar de zorg verlaat? Dat is geen theoretische vraag. ZiPconomy berichtte dat de afname van zzp-inzet bij onderzochte organisaties niet werd gecompenseerd door een overeenkomstige groei van het aantal mensen in loondienst.

Misschien moeten we een andere vraag stellen

Er wordt veel gesproken over hoe jij moet werken. Wij vinden de vraag 'Hoe zorgen we ervoor dat jij je vak kunt blijven uitoefenen?' minstens zo belangrijk. Niet omdat zelfstandig werken beter is dan loondienst.

We hebben álle zorgprofessionals nodig: de collega in loondienst, de zelfstandige, de leerling, de zij-instromer én de jonge professional die het vak nog moet leren.

De cliënt heeft uiteindelijk weinig aan een discussie over contractvormen. Die heeft behoefte aan goede zorg van vakbekwame mensen.

Wat zie jij gebeuren in de praktijk?

We willen graag van jou horen wat er in de praktijk gebeurt. Krijg jij nog dezelfde opdrachten als voorheen? Zie je teams veranderen? Heb je voldoende ruimte om je vak goed uit te oefenen? Zie je ervaren collega’s vertrekken? Of heb je zelf weleens gedacht: als dit zo doorgaat, wil ik dan nog wel in de zorg blijven?

Er wordt veel gesproken over zelfstandig zorgprofessionals. Wij horen liever van jou wat er daadwerkelijk gebeurt. Want als we jouw kennis, ervaring en vakmanschap verliezen, hebben we pas écht een groot probleem.

Mail ons jouw verhaal via [email protected].