Nieuws

Update wet DBA: hoe gaat het voor de zorgsector uitpakken?

dinsdag 9 april 2019    Dit artikel delen

Veel zzp’ers in de zorg werken als onderaannemer voor zorgorganisaties. Zij vervullen hierbij een rol als flexibele schil. Alhoewel er veel gebruik gemaakt wordt van zelfstandige zorgprofessionals, is het nog steeds niet precies duidelijk wanneer zij ‘buiten dienstverband’ blijven. De wet DBA is als opvolger van de VAR bedoeld geweest om daar duidelijkheid over te geven, maar het systeem met modelovereenkomsten bleek te ingewikkeld en handhaving van die wet werd alsmaar uitgesteld. De opvolger van de wet DBA komt er dit jaar aan en heet webmodule. Eén ding is zeker; het wordt spannend voor de zorgsector. Een overzicht.

Wat vooraf ging

Na een kick-off bijeenkomst begin vorig jaar, werden de plannen van het kabinet bij ‘het veld’ getoetst zoals dat heet. SoloPartners was daar ook bij. Op dat moment was er nog een verkenning gaande vanuit de diverse ministeries. Vervolgens werd deze bijeenkomst gevolgd door een tweede, die somber stemde. Voor de start, tijdens en na afloop van de bijeenkomst waren zo’n beetje alle zzp belangenorganisaties met elkaar eens: de opvolger van de wet DBA zou geen oplossing gaan bieden voor de flexibilisering van de arbeidsmarkt.

Ook bij de nieuwe webmodule worden er, net als bij de oude wet DBA, geen garanties gegeven aan opdrachtgever en opdrachtnemer. Of de zzp’er in dienst is bij de opdrachtgever wordt nooit helemaal duidelijk, en met die onduidelijkheid komt ook de onzekerheid. Het komt erop neer dat de webmodule er ondanks alle kritiek toch komt en dat er voorlopig niets gedaan wordt met de standpunten van belangenorganisaties. Voorlopig dus geen eigen status voor jou als ondernemer, maar vooral veel onzekerheid voor opdrachtgevers en opdrachtnemers.

Wat gebeurde er onlangs?

Sinds de vorige update die we schreven over de wet DBA, zijn deze twee belangrijke zaken het vermelden waard..

  • Er is onderzoek gedaan naar wat ‘gezag’ nu precies inhoudt. Het doel van dat onderzoek was dat als we scherp konden beschrijven wanneer een professional wel of niet aangestuurd werd, we ook scherp konden beschrijven wanneer hij wel of niet in een dienstverband terecht kwam. Dat klinkt goed zo zou je denken. Wat ontstond was een lijst van zaken (met dank aan ZiPconomy) waar een zzp’er zich verre van moest houden om buiten een dienstbetrekking te blijven. In hoeverre mag je leiding ontvangen? In hoeverre mag je dezelfde werkzaamheden doen als een (collega) medewerker? Mag je de materialen van jouw opdrachtgever gebruiken? Mag je een concurrentiebeding in je overeenkomst hebben staan? Deze heel concrete uitspraken hebben nogal wat gevolgen voor de praktijk. In december afgelopen jaar werden deze elementen gepresenteerd en sinds januari van 2019 zijn zij al opgenomen in het Handboek Loonheffingen. Oftewel, de Belastingdienst kan dus nú al wijzen op de zaken die geconcretiseerd zijn.
  • Een Kamerbrief van begin maart vertelt dat bij een steekproef van de Belastingdienst bij 104 bedrijven, minder dan de helft van die bedrijven de zaken op orde heeft bij de inzet van zzp’ers. We schreven er hier eerder over. Dit leidde tot veel kritiek vanuit de Tweede Kamer die aangaf dat het nu maar eens afgelopen moest zijn met al die vreemde schijnconstructies. De druk op het kabinet om iets te doen met het dossier DBA / webmodule nam daardoor verder toe.

Wat staat er te gebeuren?

Er zit dus samengevat veel urgentie op het dossier én er is veel meer duidelijkheid over wanneer je als onderaannemer het risico loopt op een dienstverband. Zeker binnen de zorgsector is de verkapt dienstverband discussie al vele jaren oud. We hebben onder de wet DBA maar enkele modelovereenkomsten binnen zien druppelen. De overeenkomsten die er kwamen, waren alleen voor extramurale zorg, niet voor intramuraal. De Belastingdienst was er niet happig op om een overeenkomst vrij te geven die duidelijkheid gaf aan opdrachtgever en opdrachtnemer, simpelweg omdat het voor de Belastingdienst een grote zoektocht is of de zzp’er in de zorg wel buiten dienstverband werkt. Tijdens de wet DBA echter, zaten er nog daadwerkelijke Inspecteurs aan hun bureaus die overeenkomsten te beoordelen. Met de webmodule bepaalt een digitaal ‘algoritme’ via een punten systeem of de opdrachtgever een verklaring van buiten dienstbetrekking krijgt.

Wat wordt het proces binnen de webmodule?

  • De opdrachtgever logt in op een webmodule en beantwoordt vragen over de opdracht die hij wil verstrekken;
  • De webmodule beoordeelt onmiddellijk, dus zonder tussenkomst van een persoon, of de opdracht buiten dienst kan;
  • Bij een ‘ja’ komt de overeenkomst eruit rollen en dient deze door opdrachtgever en opdrachtnemer getekend te worden;
  • Bij een ‘nee’ krijgt de opdrachtgever te horen dat het niet vaststaat dat de opdracht buiten dienst kan worden uitgevoerd.

Nu is de hamvraag: hoe beoordeelt dat systeem nu precies? Dat weten we nog niet, maar de indruk is dat het onderwerp ‘gezag’ uiteraard een belangrijk onderdeel is bij de vragen die gesteld worden. Dat lijstje is dus best belangrijk. In dat lijstje valt namelijk te lezen dat je als zzp’er andere werkzaamheden moet verrichten dan dat de medewerkers in een dienstverband dat doen. Zeker in de zorgsector is dat niet altijd het geval. Een belangrijke vraag wordt dus: komt er binnen de zorgsector straks een verklaring ‘buiten dienst’ uit het systeem rollen, als een zorgorganisatie deze naar waarheid invult?

Wat gaat SoloPartners doen?

Uiteraard zijn we als brancheorganisatie nauw betrokken bij de voortgang van de webmodule. Dat doen we in samenwerking met PZO. In een aantal sectoren gaan pilots gedraaid worden met de webmodule en uiteraard hoort de zorg daarbij. In samenspraak met PZO zullen wij ons inzetten om een goed beeld te krijgen van de werkbaarheid van de webmodule en of deze in de praktijk toepasbaar is. Als we voortgang te melden hebben dan lees je dat op onze website.

Wil je de presentatie inzien die het ministerie van Financiën onlangs gaf in ons bijzijn? Klik dan hier >>

SoloPartners is als brancheorganisatie actief. Om effectief te kunnen zijn in Den Haag geldt nog steeds de wet van de grote getallen. Hoe meer leden, hoe meer zeggenschap. Steun je onze activiteiten? Sluit je dan aan en help ons aan de massa die we nodig hebben.

Dit artikel delen